ΈκθεσηAI

Παραγωγή λόγου · Εκφώνηση → Πλαίσιο → Διάγραμμα → Πρόλογος → Κύριο μέρος → Επίλογος → Έλεγχος · Χωρίς API

Ο χάρτης της παραγωγής λόγου

1. ΔΙΑΒΑΖΩΤι ακριβώς ζητά;
2. ΟΡΙΖΩΠομπός, δέκτης, είδος, σκοπός.
3. ΣΧΕΔΙΑΖΩΙδέες και παράγραφοι.
4. ΓΡΑΦΩΜία κεντρική ιδέα ανά παράγραφο.
5. ΣΥΝΔΕΩΜεταβάσεις και συνοχή.
6. ΕΛΕΓΧΩΎφος, σαφήνεια, λέξεις.
Βασικός κανόνας: δεν ξεκινώ να γράφω αμέσως. Σύντομος σωστός σχεδιασμός μειώνει τον κίνδυνο να βγω εκτός θέματος.

1. Εκφώνηση

ΘΕΜΑ · ΔΕΔΟΜΕΝΟ · ΖΗΤΟΥΜΕΝΑ · ΠΟΜΠΟΣ · ΔΕΚΤΗΣ · ΕΙΔΟΣ & ΣΚΟΠΟΣ.

2. Διάγραμμα

4–6 ιδέες ανά ζητούμενο → ομαδοποίηση → μία κεντρική ιδέα ανά παράγραφο → μετάβαση → πρόλογος/επίλογος.

3. Κύριο μέρος

Δεν απαριθμώ. Αναπτύσσω και τεκμηριώνω το «γιατί» κάθε θέσης.

4. Λύσεις

ΠΟΙΟΣ φορέας + ΤΙ ακριβώς κάνει + ΓΙΑΤΙ βοηθά.

Επικοινωνιακό πλαίσιο — γρήγορος χάρτης

ΕίδοςΤι χρειάζεταιΎφος / πρόσωπαΙδιαίτερο στοιχείο
ΆρθροΤίτλος + πρόλογος + κύριο μέρος + επίλογοςΣοβαρό, καθαρό, συνήθως αντικειμενικό· κυρίως γ΄ πρόσωποΣυχνά επικαιρική αφορμή
Επίσημη επιστολήΤόπος/ημερομηνία όπου απαιτείται + προσφώνηση + αποφώνησηΕπίσημο, ευγενικό· α΄ πληθυντικό/γ΄ ανάλογα με την ιδιότηταΙδιότητα αποστολέα + σαφές αίτημα
Φιλική επιστολήΟικεία προσφώνηση/αποφώνηση + οργανωμένη δομήΑπλό, προσωπικό· α΄ και β΄ πρόσωποΠροσωπική αφορμή
Ομιλία / εισήγησηΠροσφώνηση + κύριο μέρος + αποφώνησηΣοβαρό με προφορικότητα· α΄/β΄ πληθυντικό με μέτροΆμεση επαφή με ακροατήριο
ΔοκίμιοΠρόλογος + κύριο μέρος + επίλογοςΣοβαρό, στοχαστικό, τεκμηριωμένοΧωρίς προσφώνηση/αποφώνηση, εκτός αν ορίζεται αλλιώς
Πριν γράψω ρωτώ: ΠΟΙΟΣ μιλά; ΣΕ ΠΟΙΟΝ; ΓΙΑ ΠΟΙΟ ΘΕΜΑ; ΜΕ ΠΟΙΟΝ ΣΚΟΠΟ;

«Σπάω» την εκφώνηση σε 6 στοιχεία

ΘΕΜΑ

Για ποια βασική έννοια γράφω;

ΔΕΔΟΜΕΝΟ

Τι μου δίνει ήδη η εκφώνηση ως αφορμή, θέση ή γεγονός;

ΖΗΤΟΥΜΕΝΑ

Τι ακριβώς πρέπει να αναπτύξω;

ΠΟΜΠΟΣ

Ποιος υποτίθεται ότι γράφει;

ΔΕΚΤΗΣ

Σε ποιον απευθύνεται;

ΕΙΔΟΣ & ΣΚΟΠΟΣ

Άρθρο, επιστολή, ομιλία, δοκίμιο; Ενημερώνω, πείθω, κινητοποιώ;

Λέξεις-κλειδιά ζητουμένων: «γιατί/λόγοι/παράγοντες» → αιτίες · «επιπτώσεις/οφέλη/αξία» → συνέπειες/σημασία · «τρόποι/μέτρα/δράσεις» → προτάσεις · «συμφωνείτε/αξιολογήστε» → θέση + τεκμηρίωση.

Μικρή άσκηση αποκωδικοποίησης

Ιδεοθήκη — σταθερός χάρτης αναζήτησης

Οι τομείς είναι μηχανισμός αναζήτησης ιδεών, όχι κατάλογος που πρέπει να εμφανίζεται αυτούσιος στο γραπτό.

Για λύσεις: ΠΟΙΟΣ φορέας + ΤΙ ακριβώς θα κάνει + ΓΙΑΤΙ θα βοηθήσει.

Φράσεις-στηρίγματα

Αιτίες

Βασικός παράγοντας…
Το πρόβλημα οφείλεται…
Καθοριστική ευθύνη φέρει…

Συνέπειες / οφέλη

Η επίδραση γίνεται αισθητή…
Σημαντική συνέπεια…
Σε συλλογικό επίπεδο…

Λύσεις

Καθοριστικός μπορεί να αποδειχθεί ο ρόλος…
Αποτελεσματική παρέμβαση…
Χρειάζεται να αναληφθούν πρωτοβουλίες…

Μετάβαση

Η κατανόηση των αιτιών οδηγεί στην αναζήτηση λύσεων.
Οι συνέπειες καθιστούν αναγκαία τη συντονισμένη αντιμετώπιση.

Οι φράσεις αυτές είναι στηρίγματα, όχι έτοιμο κείμενο.

Πρόλογος — ο κανόνας των 3 κινήσεων

1. ΑφόρμησηΓενική σκέψη / περιστατικό / δεδομένο.
2. ΣύνδεσηΠερνώ στη βασική έννοια του θέματος.
3. ΠροαναγγελίαΟδηγώ φυσικά στο πρώτο ζητούμενο.
Ο πρόλογος ανοίγει το θέμα· δεν αναπτύσσει ήδη όλο το κύριο μέρος.

Επίλογος

Ο επίλογος ολοκληρώνει όσα αναπτύχθηκαν. Δεν ανοίγει καινούργιο μεγάλο θέμα και δεν επαναλαμβάνει μηχανικά το κύριο μέρος.

Αν οι λύσεις ήταν ήδη βασικό ζητούμενο, ο επίλογος δεν πρέπει να τις ξαναγράφει αυτούσιες.

✍️ Πλήρες εργαστήριο παραγωγής λόγου

Η εκφώνηση είναι πάντα ορατή. Πρώτα σχεδιάζεις, μετά γράφεις.

Α. Διάγραμμα

Πρόλογος

1ο ζητούμενο

Μετάβαση στο 2ο ζητούμενο

2ο ζητούμενο

Επίλογος

Β. Τελικό κείμενο

0 λέξεις

✅ 60 δευτερόλεπτα πριν παραδώσω

Τεχνικές καθαρής γραφής

ΑποφεύγωΠροτιμώΓιατί
συνεχές «πρέπει να»είναι απαραίτητο / χρειάζεται / οφείλει / καθίσταται αναγκαίοποικιλία και ακρίβεια
πολλά «κάποιος / κάτι / ένας»συγκεκριμένο ουσιαστικόλιγότερη αοριστία
πολύ μακριές περίοδοι2–3 μικρότερες προτάσεις + συνδετικές λέξειςευκολότερη κατανόηση
ασαφές -οντας/-ώνταςσαφής ρηματική πρόταση με γιατί / ώστε / καικαθαρή λογική σχέση
υπερβολικά λαϊκό λεξιλόγιο σε επίσημο κείμενοουδέτερο / επίσημο λεξιλόγιοκατάλληλο ύφος
Σαν ή ως; «σαν» = παρομοίωση · «ως» = πραγματική ιδιότητα.