ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ “Η ΝΕΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ”

Read Time:4 Minute, 42 Second

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

1. Ποια συναισθήματα νιώθει ο μικρός Ν. Καζαντζάκης πριν φτάσει στο σχολείο και γιατί; Από ποιους αντλεί θάρρος και με ποιον τρόπο;

α. Πριν φτάσει στο σχολείο, ο μικρός Ν. Καζαντζάκης βιώνει μια έντονη συναισθηματική σύγχυση. Από τη μία πλευρά, αισθάνεται χαρούμενος και γεμάτος ανυπομονησία, καθώς το σχολείο αποτελεί μια νέα εμπειρία και μια ευκαιρία για μάθηση. Ταυτόχρονα, όμως, τον κατακλύζει η ανησυχία, επειδή αγνοεί τι τον περιμένει. Νιώθει επίσης περηφάνια, αφού αντιλαμβάνεται τον εαυτό του ως αρκετά μεγάλο για να βγει από το προστατευμένο οικογενειακό περιβάλλον και να γνωρίσει τον κόσμο. Καθώς πλησιάζει στο σχολείο, τα θετικά αυτά συναισθήματα υποχωρούν και ο φόβος εντείνεται, φτάνοντας σχεδόν στον τρόμο, ιδιαίτερα όταν αντικρίζει τον δάσκαλό του, τον οποίο φαντάζεται απειλητικό και τρομακτικό.

β. Θάρρος αντλεί κυρίως από τους γονείς του. Η μητέρα του τον ενισχύει ψυχικά μέσα από συμβολικά μέσα, όπως ο βασιλικός που του δίνει να κρατά και ο σταυρός που του κρεμά στον λαιμό ως φυλαχτό. Ο πατέρας του, από την άλλη, του προσφέρει στήριξη με τη σωματική του παρουσία, κρατώντας σφιχτά το χέρι του και χαϊδεύοντάς τον στοργικά, προσπαθώντας έτσι να του μεταδώσει δύναμη και ασφάλεια.

2. Με αφορμή κυρίως τη στάση του πατέρα, σε ποια συμπεράσματα καταλήγετε για τις σχέσεις μεταξύ γονιών και παιδιών εκείνη την εποχή; Απαντήστε με αναφορά σε συγκεκριμένα σημεία του κειμένου.

Οι σχέσεις γονέων και παιδιών εκείνης της εποχής φαίνεται να χαρακτηρίζονται από αυστηρότητα και συναισθηματική συγκράτηση. Η στάση του πατέρα αποκαλύπτει έναν γονέα αυταρχικό, ο οποίος αποφεύγει τις εκδηλώσεις τρυφερότητας και διατηρεί μια τυπική σχέση με το παιδί του. Το στιγμιαίο άγγιγμα στα μαλλιά και η απότομη απόσυρση του χεριού του δείχνουν πως η στοργή δεν εκφραζόταν εύκολα ή ανοιχτά. Παράλληλα, η αντίληψη ότι ο δάσκαλος έχει απόλυτη εξουσία πάνω στο παιδί υποδηλώνει μια κοινωνία που θεωρούσε τη σκληρή πειθαρχία αναγκαίο μέσο διαπαιδαγώγησης, ακόμη κι αν αυτή περιλάμβανε βία.

3. Ο δάσκαλος της τετάρτης δημοτικού είχε θεωρητικά ασπαστεί τις αρχές της Νέας Παιδαγωγικής. Τι νομίζετε ότι πρέσβευε η Νέα Παιδαγωγική και τι εφάρμοζε στην πράξη ο δάσκαλος;

α. Η Νέα Παιδαγωγική υποστήριζε μια ανθρωποκεντρική προσέγγιση στη μάθηση, σύμφωνα με την οποία το παιδί έπρεπε να αντιμετωπίζεται με κατανόηση, σεβασμό και αγάπη. Απέρριπτε τη βία και προωθούσε τη συνεργασία, τον διάλογο και την ελεύθερη έκφραση των μαθητών μέσα σε ένα υποστηρικτικό σχολικό περιβάλλον.

β. Στην πράξη, όμως, ο δάσκαλος δεν ακολουθούσε αυτές τις αρχές. Αντί να εφαρμόζει σύγχρονες και παιδαγωγικά ορθές μεθόδους, παρέμενε προσκολλημένος σε αυστηρές και συντηρητικές πρακτικές. Η συμπεριφορά του χαρακτηριζόταν από σκληρότητα και επιβολή, ενώ δεν δίσταζε να χρησιμοποιεί σωματική και ψυχολογική βία, προκαλώντας φόβο και ανασφάλεια στους μαθητές.

4. Αναζητήστε και διαβάστε το διήγημα της Κατίνας Παπά «Η εκδρομή του Δημητρού» (από τη συλλογή διηγημάτων Στη συκαμιά από κάτω), και συγκρίνετε τη μορφή του δασκάλου που εμφανίζεται εκεί, με την αντίστοιχη στο κείμενο του Ν. Καζαντζάκη.

α. Στο διήγημα της Κατίνας Παπά κεντρικό πρόσωπο είναι ο μικρός Δημητρός, ένα φτωχό παιδί που ονειρεύεται να συμμετάσχει στη σχολική εκδρομή. Η εκδρομή αποτελεί για εκείνον κάτι εξαιρετικά σημαντικό, ένα όνειρο που, παρά την προετοιμασία του, δεν πραγματοποιείται, αφού χάνει το λεωφορείο την τελευταία στιγμή.

β. Ο δάσκαλος του Δημητρού παρουσιάζει έντονες ομοιότητες με τον δάσκαλο του Νίκου Καζαντζάκη. Και οι δύο είναι αυστηροί, απόμακροι και δεν δείχνουν κατανόηση προς τα παιδιά. Χρησιμοποιούν τη σωματική τιμωρία ως μέσο επιβολής της πειθαρχίας και διατηρούν ένα υπεροπτικό ύφος, μιλώντας σε καθαρεύουσα, γλώσσα δυσπρόσιτη για τους μαθητές. Πρόκειται για τυπικά παραδείγματα δασκάλων παλαιότερων εποχών, όπου κυριαρχούσε ο φόβος και όχι η παιδαγωγική σχέση.

5. Επιχειρήστε να αφηγηθείτε σε γραπτό κείμενο τη δική σας εμπειρία από την πρώτη σας ημέρα στο δημοτικό σχολείο.

1. Καλή εμπειρία από την πρώτη ημέρα στο δημοτικό σχολείο

Την πρώτη μου ημέρα στο δημοτικό σχολείο τη θυμάμαι με χαμόγελο. Από το πρωί ένιωθα χαρά και ενθουσιασμό, γιατί θα γνώριζα καινούριους φίλους και θα ξεκινούσα ένα νέο κεφάλαιο στη ζωή μου. Όταν έφτασα στο σχολείο, ο δάσκαλος μας υποδέχτηκε με καλοσύνη και μας μίλησε ήρεμα, κάνοντάς μας να νιώσουμε ασφάλεια. Η τάξη ήταν φωτεινή και γεμάτη χρώματα, ενώ γρήγορα άρχισα να μιλάω με τα άλλα παιδιά. Παρόλο που ένιωθα λίγη αγωνία, αυτή σύντομα εξαφανίστηκε και στη θέση της ήρθαν η χαρά και η αισιοδοξία. Εκείνη η ημέρα μου άφησε θετικές εντυπώσεις και με έκανε να αγαπήσω το σχολείο.

2. Κακή εμπειρία από την πρώτη ημέρα στο δημοτικό σχολείο

Η πρώτη μου ημέρα στο δημοτικό σχολείο ήταν ιδιαίτερα δύσκολη και αγχωτική. Από τη στιγμή που αποχωρίστηκα τους γονείς μου, ένιωσα φόβο και ανασφάλεια, καθώς όλα μου φαίνονταν ξένα και απειλητικά. Η τάξη ήταν γεμάτη παιδιά που δεν γνώριζα και δυσκολευόμουν να προσαρμοστώ. Ο δάσκαλος μιλούσε αυστηρά, γεγονός που με έκανε να φοβάμαι ακόμα περισσότερο. Καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας ένιωθα μόνος και ήθελα απλώς να επιστρέψω στο σπίτι μου. Αυτή η εμπειρία με γέμισε άγχος και λύπη και άφησε μέσα μου μια δυσάρεστη ανάμνηση από την αρχή της σχολικής μου ζωής.

ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΥΛΙΚΟ:

https://blogs.sch.gr/imakropou/2023/02/19/i-nea-paidagogiki-nikos-kazantzakis

https://blogs.sch.gr/pkostikas/files/2019/12/%CE%97-%CE%9D%CE%95%CE%91-%CE%A0%CE%91%CE%99%CE%94%CE%91%CE%93%CE%A9%CE%93%CE%99%CE%9A%CE%97-1.pdf

https://blogs.e-me-4all.eu/itountas/wp-content/uploads/sites/12849/2021/05/%CE%97-%CE%9D%CE%AD%CE%B1-%CE%A0%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B1%CE%B3%CF%89%CE%B3%CE%B9%CE%BA%CE%AE.pdf

About Post Author

evi

Ονομάζομαι Εύη Πεπέ και είμαι εκπαιδευτικός-φιλόλογος-συγγραφέας. Είμαι πτυχιούχος της «Κλασικής Φιλολογίας» του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) με μεταπτυχιακές σπουδές στις «Επιστήμες της Αγωγής» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (ΕΑΠ). Επίσης, διαθέτω σεμιναριακή επιμόρφωση στην «Ειδική Αγωγή» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (ΕΑΠ) και στην Εκπαίδευση Ενηλίκων του Ινστιτούτου Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών του Εθνικού Κέντρου Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης. Εργάζομαι στον χώρο της ιδιωτικής εκπαίδευσης (σχολεία & φροντιστήρια) και συνεργάζομαι με τους εκδοτικούς οίκους 24γράμματα (https://24grammata.com/) και Upbility (https://upbility.gr/), ενώ δείγμα της δουλειάς μου έχει αναρτηθεί στους ιστοτόπους: study4exams.gr, lexigram.gr και https://users.sch.gr/ipap/index.htm

pepeevi@hotmail.com

https://ekpaid-evi.gr